Wilt u minder gas verbruiken voor het verwarmen van uw woning? Dan kan een houtkachel een effectieve manier zijn om de centrale verwarming minder te gebruiken. Door de woonkamer lokaal te verwarmen met hout kan de centrale verwarming lager worden gezet en hoeft de cv-ketel minder vaak aan te slaan. Hoeveel gas u kunt besparen met een houtkachel hangt af van uw woning, isolatie, stookgedrag, de houtprijs en het rendement van de kachel. In dit artikel leest u hoeveel gas u kunt besparen, wanneer lokaal verwarmen voordeliger kan zijn en hoe u een houtkachel zo efficiënt mogelijk gebruikt.
Gas besparen met een houtkachel
Gas besparen met een houtkachel werkt vooral door lokale verwarming. Wanneer u ’s avonds voornamelijk in de woonkamer zit, hoeft u niet altijd het hele huis op dezelfde temperatuur te houden. De houtkachel levert directe warmte op de plek waar u deze nodig heeft, terwijl u de thermostaat lager kunt zetten. Hierdoor kan het gasverbruik voor ruimteverwarming dalen. Wilt u met een houtkachel gas besparen, dan wordt de kachel meestal als bijverwarming gebruikt. De cv-ketel blijft bijvoorbeeld beschikbaar voor warm water en andere kamers. Hoeveel u uiteindelijk bespaart verschilt per woning. U hoeft bovendien niet de hele dag te blijven stoken om lokaal van de warmte te profiteren. De voordelen van een houtkachel beperken zich niet alleen tot gas besparen. Een bijkomend voordeel is het zicht op het vuur en de gezellige sfeer, terwijl u voor een deel van de verwarming minder afhankelijk bent van aardgas als fossiele brandstof.
Minder gas verbruiken door lokale verwarming
Een houtkachel en centrale verwarming kunnen goed naast elkaar worden gebruikt. Hangt de thermostaat in dezelfde woonkamer als de kachel, dan registreert deze de hogere temperatuur en zal de cv-ketel minder snel aanslaan. Daardoor kunt u minder gas verbruiken. Wanneer de woonkamer door de houtkachel warm genoeg is, kunnen andere ruimtes minder warmte via de radiatoren krijgen. Lokale verwarming is daarom vooral interessant wanneer u voornamelijk de ruimte wilt verwarmen waarin u op dat moment verblijft. Wie kiest voor een haard als aanvullende warmtebron, hoeft daarmee dus niet automatisch de volledige woning te verwarmen. Het vermogen van de houtkachel moet wel bij de ruimte passen. Een te grote kachel kan de woonkamer snel te warm maken, waardoor het vuur wordt gesmoord. Het juiste vermogen van een houtkachel helpt om efficiënt en verantwoord te stoken.
EcoDesign houtkachels en een hoog rendement
Een moderne EcoDesign houtkachel of houthaard kan afhankelijk van het model een rendement van ongeveer 75 tot 90% behalen. Een groot deel van de energie uit het hout wordt daarmee omgezet in bruikbare warmte. Een oudere houtkachel heeft vaak een lager rendement. Daardoor is meer hout nodig om dezelfde hoeveelheid bruikbare warmte te produceren en kunnen de stookkosten per kWh warmte hoger uitvallen. Het rendement van de haard bepaalt mede hoeveel warmte daadwerkelijk uit het hout beschikbaar komt. Moderne houtkachels en houthaarden zijn hierdoor niet goed vergelijkbaar met traditionele open haarden, waarbij veel warmte via de schoorsteen verloren gaat. Nieuwe houtkachels voldoen aan de geldende EcoDesign-eisen. Ook bedrijven die houtkachels invoeren moeten rekening houden met deze Europese eisen. Bij de aanschaf is het verstandig om niet alleen naar het uiterlijk te kijken, maar ook naar het vermogen en rendement van de kachel. Bekijk hiervoor ook onze hoog rendement houtkachels.
Is een houtkachel goedkoper dan gas?
Lokaal verwarmen met een houtkachel kan goedkoper zijn dan verwarmen met gas, maar hoeveel u bespaart hangt sterk af van de prijs van het brandhout. Vooral de keuze tussen eiken- of beukenhout dat u lokaal koopt en zelf verder laat drogen en direct stookklaar ovengedroogd hout maakt een groot verschil.
Bij een plaatselijke leverancier kunt u eiken- of beukenhout bijvoorbeeld voor ongeveer €130 per gestapelde kuub kopen. Eiken- en beukenhout heeft vanaf vers gekapt hout doorgaans ongeveer 2 tot 2,5 jaar nodig om voldoende te drogen. Bij een lokale houtleverancier heeft het hout vaak al ongeveer een jaar kunnen drogen voordat u het koopt. In dat geval moet u rekening houden met nog ongeveer 1 tot 1,5 jaar verdere droogtijd, afhankelijk van het oorspronkelijke vochtpercentage, de dikte van de blokken en de manier waarop het hout wordt opgeslagen. Meet daarom altijd het vochtpercentage voordat u gaat stoken.
Wie direct gebruiksklaar hout wil, kan ovengedroogd eiken- of beukenhout kopen. Als rekenvoorbeeld gebruiken we hiervoor €450 voor ongeveer 850 kg hout, wat overeenkomt met circa twee gestapelde kuub. Dat is ongeveer €225 per gestapelde kuub.
Om beide soorten hout met elkaar te vergelijken, rekenen we met ongeveer 425 kg droog eiken- of beukenhout per gestapelde kuub. Dit is een rekenwaarde op basis van 850 kg voor twee gestapelde kuub; het werkelijke gewicht kan verschillen door onder andere houtsoort, blokformaat en de manier waarop het hout is gestapeld. Voor droog hout rekenen we vervolgens met ongeveer 4,2 kWh energie per kilogram en voor de houtkachel met 80% rendement.
| Brandstof | Voorbeeldprijs | Prijs per kg | Bruikbare warmte | Kosten per kWh warmte |
|---|---|---|---|---|
| Lokaal eiken-/beukenhout, zelf gedroogd | ± €130 per gestapelde m³ | ± €0,31/kg | ± 1.428 kWh per m³ | ± €0,09 |
| Ovengedroogd eiken-/beukenhout | ± €225 per gestapelde m³ (€450 / 850 kg) | ± €0,53/kg | ± 1.428 kWh per m³ | ± €0,16 |
| Aardgas* | ± €1,38 per m³ | n.v.t. | ± 8,8 kWh per m³ | ± €0,16 |
* Bij aardgas is in dit rekenvoorbeeld uitgegaan van ongeveer 9,77 kWh energie per m³ en 90% rendement. Voor het hout rekenen we met ongeveer 4,2 kWh per kilogram en een rendement van 80%. De werkelijke prijzen en rendementen kunnen hiervan afwijken.
Bron: Hout Info Bois – Hout en vuur
Het verschil is aanzienlijk. Lokaal eiken- of beukenhout van €130 per gestapelde kuub dat u zelf voldoende laat drogen, kost in dit rekenvoorbeeld ongeveer €0,31 per kilogram en €0,09 per kWh bruikbare warmte. Voor ovengedroogd hout van €450 per 850 kg betaalt u ongeveer €0,53 per kilogram en komen de kosten uit op ongeveer €0,16 per kWh bruikbare warmte. Daarmee zijn ovengedroogd hout en aardgas in dit voorbeeld per hoeveelheid geleverde warmte ongeveer even duur, terwijl lokaal gekocht en zelf gedroogd hout aanzienlijk voordeliger uitpakt.
Dat betekent niet dat hout altijd goedkoper is dan aardgas. Houtprijzen en gasprijzen kunnen veranderen en ook het rendement van de kachel heeft invloed op de werkelijke stookkosten. De prijs van de brandstof bepaalt daardoor voor een belangrijk deel hoeveel u uiteindelijk kunt besparen. Wie voldoende opslagruimte heeft en eiken- of beukenhout ruim van tevoren bij een plaatselijke leverancier koopt en zelf verder laat drogen, kan financieel wel duidelijk voordeliger uit zijn.
Het meest efficiënt hout stoken
Wie hout stookt, wil zoveel mogelijk warmte uit het beschikbare hout halen. Gebruik daarom droog en onbehandeld haardhout. Droog brandhout heeft een vochtpercentage van ongeveer 12 tot 15% en maximaal 18%. Stoken met nat hout geeft minder bruikbare warmte en veel meer rook, omdat een deel van de energie nodig is om het aanwezige vocht te verdampen. Meer hierover leest u bij welk hout voor een houtkachel. Ook de manier waarop u het vuur aansteekt speelt een rol. Gebruik bijvoorbeeld de Zwitserse stookmethode, waarbij u het vuur van bovenaf aansteekt. Het vuur komt hierdoor geleidelijk op gang. Voor een goede verbranding is het belangrijk dat de haard voldoende lucht krijgt. De juiste manier van stoken helpt om de haard efficiënt te gebruiken en voorkomt dat u het vuur langdurig moet smoren. Een goed aangelegd rookkanaal voor de houtkachel en regelmatig onderhoud zijn daarnaast belangrijk voor een veilige en goede werking.
Verantwoord stoken: fijnstof, rook en uitstoot
Bij hout stoken ontstaan rook, fijnstof en andere schadelijke stoffen. Fijnstof en andere schadelijke stoffen kunnen invloed hebben op de gezondheid en houtrook kan onder andere luchtwegklachten veroorzaken. De uitstoot heeft daarnaast invloed op het milieu en de luchtkwaliteit en kan overlast veroorzaken voor omwonenden. Ook een EcoDesign houtkachel is niet uitstootvrij. Verantwoord stoken blijft daarom belangrijk voor zowel de omgeving als het milieu. Gebruik droog hout, zorg voor voldoende lucht tijdens de verbranding en laat het vuur niet langdurig smoren. Goed stoken helpt onnodige rook te beperken, maar ook bij een goed brandend vuur ontstaat fijnstof en uitstoot. Zorg daarnaast voor een goede afvoer van rook via het rookkanaal en de schoorsteen. Een goed werkende schoorsteen is belangrijk voor een veilige afvoer van de rook. Laat de haard en het rookkanaal daarom regelmatig controleren en onderhouden. Ook het regelmatig laten vegen van de schoorsteen is belangrijk voor een veilige werking. In goed geïsoleerde woningen kan een houtkachel met een externe luchttoevoer de benodigde verbrandingslucht rechtstreeks van buiten halen.
Bron: Rijksoverheid – Overlast door houtrook voorkomen of verminderen
Hoeveel gas kunt u daadwerkelijk besparen?
Er is geen percentage dat voor iedere woning geldt. Hoeveel gas u bespaart hangt onder andere af van de isolatie, buitentemperatuur, grootte van de woning en hoe vaak u de kachel gebruikt. Ook gas voor warm tapwater verdwijnt natuurlijk niet doordat u een houtkachel gebruikt. Wilt u uw werkelijke besparing bepalen? Vergelijk dan het gasverbruik op meerdere dagen met ongeveer dezelfde buitentemperatuur, waarbij u op sommige dagen wel en op andere dagen niet met de houtkachel stookt. Zo krijgt u een beter beeld van hoeveel gas u in uw eigen situatie kunt besparen.
Een houtkachel kiezen om gas te besparen
Wilt u een houtkachel gebruiken voor lokale verwarming, kies dan een model waarvan het vermogen past bij uw woning. Bij DM Houtkachels kunt u verschillende houtkachels en houthaarden bekijken. In onze showroom in Wageningen staan meer dan 50 verschillende modellen en wij kunnen adviseren over het vermogen, rendement, rookkanaal en de installatie.
Veelgestelde vragen over gas besparen met een houtkachel
Kan ik met een houtkachel gas besparen?
Ja, wanneer de houtkachel ervoor zorgt dat de cv-ketel minder hoeft te verwarmen, kan het gasverbruik voor ruimteverwarming afnemen. De werkelijke besparing verschilt per woning en is onder andere afhankelijk van hoe vaak u stookt en welke ruimtes u met de houtkachel verwarmt.
Kan een houtkachel de cv-ketel vervangen?
Meestal niet volledig. Een gewone houtkachel wordt vooral gebruikt voor lokale verwarming, terwijl de cv-ketel bijvoorbeeld nodig blijft voor warm tapwater en het verwarmen van andere ruimtes.
Is hout goedkoper dan aardgas?
Dat hangt vooral af van de prijs waarvoor u het hout koopt. In ons rekenvoorbeeld kost lokaal eiken- of beukenhout dat u zelf laat drogen ongeveer €0,09 per kWh bruikbare warmte. Ovengedroogd hout komt uit op ongeveer €0,16 per kWh en is daarmee ongeveer vergelijkbaar met aardgas in het gebruikte rekenvoorbeeld.
Hoe lang moet eiken- of beukenhout drogen?
Eiken- en beukenhout heeft vanaf vers gekapt hout doorgaans ongeveer 2 tot 2,5 jaar nodig om voldoende te drogen. Hout van een lokale leverancier heeft vaak al ongeveer een jaar kunnen drogen. In dat geval kan nog ongeveer 1 tot 1,5 jaar extra droogtijd nodig zijn. De werkelijke droogtijd is afhankelijk van onder andere het oorspronkelijke vochtpercentage, de dikte van de blokken, ventilatie en de opslag. Meet daarom het vochtpercentage voordat u het hout gebruikt. Wij adviseren ongeveer 12 tot 15% en maximaal 18%.
Hoe kan ik het meest efficiënt hout stoken?
Gebruik droog haardhout, zorg voor voldoende luchttoevoer, kies het juiste vermogen en laat het vuur niet langdurig smoren. De Zwitserse methode kan worden gebruikt om het vuur van bovenaf aan te steken.



